TÜBİTAK Bilim Genç Sesli Yayın

Çocukluk ve ergenlik hayatımızın geri kalanında güçlü kemiklere sahip olmak için kritik dönemler. Peki, ergenler sağlıklı bir kemik gelişimi için günün ne kadarını egzersiz yaparak geçirmeli?

Yıldızların oluşumu sırasında gerçekleşen süreçlerin tamamen anlaşıldığı söylenemez. Ancak günümüzde evrende oluşmakta olan yıldızların gözlemlenmesi ve kuramsal hesaplar, yıldız oluşumunu anlamamıza yardımcı oluyor.

Bal insanların çok eski zamanlardan beri şeker kaynağı olarak kullandığı bir besin. Bal büyük oranda şekerden oluşur. Ayrıca içinde enzimler, amino asitler, vitaminler, mineraller ve başka organik maddeler de vardır.

Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde, yaygın olarak kullanılan gıda katkı maddeleri hakkında bilgi verirken bu maddelerin sağlık üzerindeki etkilerini anlatıyor.

Şehirleşme oranı yüksek bölgelerin ortalama sıcaklığı çevrelerindeki kırsal bölgelerinkinden 1 °C ila 3 °C daha yüksektir. Geceleri bu fark 12 °C’a ulaşabilir. İlk defa 1818’de İngiliz bilim insanı Luke Howard tarafından kayda geçirilen bu olgu ısı adası olarak isimlendirilir.

Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde beslenme alışkanlıklarımızı değiştirip hem kendi sağlığımızı hem de doğal kaynakları ve ekosistemi koruyarak gezegenimize daha az zarar vermeyi amaçlayan sürdürülebilir beslenme kavramını anlatıyor.

Doç. Dr. Selçuk Topal, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde, son 50 yıldır üzerinde çalışılan bir konu olan Mars’ta su arayışından bahsediyor.

Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde protein açısından zengin beslenmenin sağlık üzerindeki etkileri hakkında bilgi veriyor.

Doç. Dr. Selçuk Topal, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde, UFO’lar hakkında yapılan araştırmalardan ve Dünya dışı yaşam arayışındaki son gelişmelerden bahsediyor.

Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde farklı yağ türlerinin özelliklerini ve sağlık üzerindeki etkilerini anlatıyor.

Doç. Dr. Selçuk Topal, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde, Dünya’nın çekirdeğinin dönüş hızı ile ilgili yapılan yeni bir bilimsel araştırmanın sonuçlarından bahsediyor.

Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının bu bölümünde, yaşlanmaya bağlı olarak bilişsel işlevlerde ortaya çıkan gerilemeyi engellemeyi ve beyin sağlığını korumayı amaçlayan bir beslenme planı olan MIND diyeti hakkında bilgiler veriyor.

Doç. Dr. Selçuk Topal, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde Dünya’nın coğrafi, manyetik ve jeomanyetik kutuplarını açıklıyor. Coğrafi Kuzey Kutbu ve Güney Kutbu nasıl belirlenir? Dünya’nın manyetik kutupları nerede? Jeomanyetik alan ile manyetik kutuplar birbiriyle ilişkili mi? Dünya’nın manyetik alanı değişiyor mu? Doç. Dr. Selçuk Topal, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde Dünya’nın üç farklı kutbuyla ilgili soruları cevaplıyor.

Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının bu bölümünde, genellikle birbiriyle karıştırılan ancak farklı anlamlara sahip olan vegan, vejetaryen ve bitki bazlı beslenme kavramlarını açıklarken bu beslenme şekillerini takip eden insanlarda görülebilen besin eksiklikleri ve bu eksikliklerin nasıl karşılanabileceği hakkında bilgi veriyor.

Doç. Dr. Selçuk Topal, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde, yakın tarihte keşfedilen en büyük kütleli kara delikten ve kara deliklerle ilgili önemli bilgilerden bahsediyor. 29 Mart 2023 tarihinde yayımlanan bir çalışma bugüne kadar belirlenmiş en büyük kütleli kara deliklerden birinin keşfedildiğini duyurdu. Peki bir kara deliğin kütlesi ne kadar büyük olabilir? Kara delikler için bir kütle sınırı var mı? Yoksa kara delikler madde yuttukça durmaksızın büyüyen cisimler mi? Doç. Dr. Selçuk Topal, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde kara deliklerle ilgili merak edilen soruları cevaplıyor.

Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde sık sık ortaya çıkan tatlı yeme isteğinin nedenleri hakkında bilgi veriyor. Bilim Genç sesli yayınlarını SoundCloud, YouTube, Spotify, Google ve Apple podcast kanallarımız üzerinden dinleyebilir ve güncel içeriklerimizden anında haberdar olmak için kanallarımızı takip edebilirsiniz.

Doç. Dr. Selçuk Topal, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde kafa karıştıran dolunay isimlendirmeleri hakkında bilgi veriyor. Ay, Güneş’ten aldığı ışığa bağlı olarak hilal, dolunay ve yeni ay gibi değişik evreler gösterir. Ayrıca Ay, Dünya etrafında dönerken Dünya’ya yakınlık ve uzaklığına ya da tutulmalardaki durumlarına bağlı olarak farklı isimlendirilebilir. Peki Süper Ay, Mikro Ay ne demek? Mavi Ay gerçekten Ay’ın mavi renkte görünmesi mi demek? Başka hangi Ay isimleri var? Doç. Dr. Selçuk Topal, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde bunları ve daha birçok merak edilen soruyu cevaplıyor.

“Makineler insanların zekâlarını kullanarak yaptıkları işleri benzer şekilde yerine getirebilir mi?” sorusuyla başlayan yapay zekâ çalışmaları 1950’lerden beri popülerliğini artırarak devam ediyor. Dertlerinizi dinleyip anlayacak robot arkadaşlarla yaşamak ister miydiniz? Bilim Genç sesli yayınlarını SoundCloud, Spotify, Google ve Apple podcast kanallarımız üzerinden dinleyebilir ve güncel içeriklerimizden anında haberdar olmak için kanallarımızı takip edebilirsiniz.

Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının bu bölümünde; dikkat, öğrenme, bellek gibi bilişsel işlevleri destekleyen, nörolojik hastalıklara karşı koruma sağlayan ve daha iyi hissetmemize yardımcı olan besinler hakkında bilgi veriyor. Bilim Genç sesli yayınlarını SoundCloud, Spotify, Google ve Apple podcast kanallarımız üzerinden dinleyebilir ve güncel içeriklerimizden anında haberdar olmak için kanallarımızı takip edebilirsiniz.

Nature dergisinde yayımlanan bir araştırma bataklığın içindeki kum yoğunluğunun fazla olduğu bölgelerde saniyede 1 santimetre hızla hareket edebilmek için gerekli kuvvetin, orta büyüklükteki bir otomobili kaldırmak için gerekli olan kuvvete eşit olduğunu gösteriyor. Bilim Genç sesli yayınlarını SoundCloud, Spotify, Google ve Apple podcast kanallarımız üzerinden dinleyebilir ve güncel içeriklerimizden anında haberdar olmak için kanallarımızı takip edebilirsiniz.

536 kış mevsiminin sona ermediği yıl olarak tarihe geçti. 536 yılında gerçekleşen volkanik bir patlamadan sonra açığa çıkan kül bulutları atmosferi kaplamış, Güneş kara bulutların arkasında kalmış, 18 ay boyunca gündüzleri karanlıkta geçmiş, ekinler yetişememiş, Çin’de yaz mevsiminde kar yağmıştı. Bilim Genç sesli yayınlarını SoundCloud, Spotify, Google ve Apple podcast kanallarımız üzerinden dinleyebilir ve kanallarımızı takip ederek güncel içeriklerimizden anında haberdar olabilirsiniz.

Yıldızlar yakıt olarak önce çekirdeklerindeki hidrojeni, daha sonra da helyum ve daha ağır elementleri kullanır. Hidrojeni tüketip helyum ve daha ağır elementleri yakmaya başlayan yıldızların hacimlerinde büyük değişiklikler olmaya başlar. Güneş ise şu an yakıt olarak hidrojen tüketiyor. Bu yüzden Güneş’i sakin bir yıldız olarak tanımlayabiliriz. Güneş’in bu özelliği Dünya’nın yaşanabilir bir gezegen olmasına imkân sağlıyor. Gök adamızda ise Güneş’ten çok daha büyük veya çok daha küçük birçok yıldız bulunuyor. Peki gelecekte bir gün yeterli teknolojiye sahip olursak Dünya’ya yakın hangi yıldızları araştırmalıyız? Hangi tür yıldızlar yaşanabilir gezegenleri barındırıyor olabilir? Bu yıldızlar gök adamızdaki diğer yıldızlardan hangi özellikleri ile ayrılıyor? Prof. Dr. Levent Kurnaz, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde bu soruları cevaplıyor.

Günümüzde insanların çoğu büyük şehirlerde yaşıyor. Hatta bazı büyük şehirlerin nüfusu, küçük bir ülkenin nüfusundan bile fazla olabiliyor. Metropol olarak adlandırılan bu şehirler, göğe kadar yükseliyormuş hissi veren ihtişamlı gökdelenleri ile öne çıkıyor. Peki, asansörler olmasaydı gökdelenler inşa edilebilir miydi? Elbette hayır. Yaklaşık 150 yıl önce asansörler hem çok katlı binaların inşasına zemin hazırladı hem de insanların bu yapıların üst katlarına erişimini kolaylaştırdı. Gelin şimdi tek bir tuşla bizi kısa sürede üst katlara çıkarabilen asansörlerin kim tarafından, ne zaman icat edildiğine hep birlikte bakalım.

Bilim Genç sesli yayınlarını SoundCloud, Spotify, Google ve Apple podcast kanallarımız üzerinden dinleyebilir ve kanallarımızı takip ederek güncel içeriklerimizden anında haberdar olabilirsiniz.

Hormonlar, vücudumuzdaki işlevlerin düzenlenmesi ve kontrol edilmesinde anahtar rolü olan sinyal molekülleri yani kimyasal habercilerdir. Vücutta metabolizmayı, büyüme ve gelişmeyi, kalp atım hızını, kan basıncını, vücut sıcaklığını, iştahı, uyku-uyanıklık dönüsünü ve daha birçok işlevi kontrol ederler. Vücudumuzun hormon salgılama düzeninde bir değişiklik olduğunda kilomuz da dâhil olmak üzere genel sağlığımız önemli ölçüde etkilenebilir. Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının bu bölümünde, hormonların vücut kütlesi üzerindeki etkilerini anlatıyor. Bilim Genç sesli yayınlarını SoundCloud, Spotify, Google ve Apple podcast kanallarımız üzerinden dinleyebilir ve güncel içeriklerimizden anında haberdar olmak için kanallarımızı takip edebilirsiniz.

Prof. Dr. Levent Kurnaz bir önceki Bilim Genç sesli yayınında dış gezegenleri ziyaret eden ilk uzay araçlarından bahsetmişti. Bu bölümde ise dış gezegenlerin uyduları hakkında bilgi toplayan Voyager 2 uzay aracını anlatıyor.

Vücudumuzda her gün 330 milyar kadar hücre, yani vücudumuzdaki hücrelerin yaklaşık %1’i, kendisini yeniler. Sağlıklı ve dengeli beslenmenin, vücut hücrelerinin yenilenmesinde önemli rolü vardır. Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde vücudumuzdaki hücrelerin yenilenmesine yardımcı olan besinler hakkında bilgi veriyor.

Prof. Dr. Levent Kurnaz bir önceki Bilim Genç sesli yayınında Mars’ın yüzeyinde görev yapan uzay araçlarından bahsetmişti. Bu bölümde ise Güneş sisteminde Mars’ın ötesindeki gezegenlere gönderilen uzay araçlarını anlatıyor. Bilim Genç sesli yayınlarını SoundCloud, Spotify, Google ve Apple podcast kanallarımız üzerinden dinleyebilir ve kanallarımızı takip ederek güncel içeriklerimizden anında haberdar olabilirsiniz.

İçecekler, diş sağlığını önemli ölçüde etkiliyor. Asitli içecekler her yaşta, özellikle de ergenlik döneminde dişlere ciddi zararlar verebiliyor. Gazlı içecekler, soğuk çaylar, enerji içecekleri ve hazır meyve sularının pH derecelerinin düşük, içerdikleri şeker miktarınınsa yüksek olduğu biliniyor. Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının bu bölümünde su, kahve, çay, soda gibi farklı içeceklerin diş sağlığı üzerindeki etkilerini değerlendiriyor.

Bir önceki sesli yayınımızda Mars’ın yüzeyine inen uzay araçlarından bahsetmiştik. Bu bölümde ise Prof. Dr. Levent Kurnaz, şu anda Mars’ın yüzeyinde görev yapan uzay araçları hakkında bilgi veriyor. Mars’ın yüzeyinde şu anda NASA’nın 26 Kasım 2011’de Mars’a gönderdiği ve 6 Ağustos 2012’den beri görev yapan Curiosity, 5 Mayıs 2018’de Mars’a gönderdiği ve 26 Kasım 2018’den beri görev yapan InSight, 30 Temmuz 2020’de Mars’a gönderdiği ve 18 Şubat 2021’den beri görev yapan Perseverance uzay araçları bulunuyor. Ayrıca Çin Uzay Ajansının 23 Temmuz 2020’de Mars’a gönderdiği ve 14 Mayıs 2021’de görevine başlayan Zhurong adlı uzay aracı da Mars’ın yüzeyindeki çalışmalarına devam ediyor. Peki bu araçların teknik özellikleri neler? Bu araçlar Mars’ta neleri araştırıyor? Gelecekte başka hangi uzay araçlarının Mars’ta görev yapması bekleniyor? Prof. Dr. Levent Kurnaz, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde bu soruları cevaplıyor.

Gıda ve beslenme konusunda bilimsel verilere dayanmayan, kulaktan dolma bilgiler insanlar arasında hızla yayılıyor. Özellikle besinler ve sağlıklı beslenme konularında bilinmeyen veya yanlış bilinen çokça nokta var. Bu konulardaki yanlış bilgiler aile ve arkadaş ortamlarında ya da internette ve sosyal medyada sıklıkla karşımıza çıkabiliyor. Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde beslenmeyle ilgili doğru bildiğimizi sandığımız yanlışları ve bu bilgilerin doğrularını anlatıyor.

Bir önceki sesli yayınımızda Mars’a gönderilen ilk uzay araçlarından bahsetmiştik. Bu bölümde ise Prof. Dr. Levent Kurnaz, Mars’ın yüzeyine inen uzay araçları ve robotlar hakkında bilgi veriyor.

Yaz sıcağının yerini sonbaharın tatlı yağmur ve esintilerinin aldığı bugünlerde vücudumuz da bu değişime ayak uydurabilmek için çok daha güçlü bir bağışıklık sistemi ve metabolizmaya ihtiyaç duyuyor. Mevsim geçişleri metabolizma hızının değişmesine, bağışıklık sisteminin zayıflamasına ve hastalıklara yol açabiliyor. Bu geçişlerde hasta olmamak için güçlü bir bağışıklık sistemine sahip olmak hayli önemli. Bağışıklık sisteminin güçlü olmasındaysa sağlıklı beslenmenin önemli rolü bulunuyor. Peki, sonbaharın bu ilk günlerinde hem hastalıklardan korunmak hem de kendimizi daha iyi hissetmek için neler yapabiliriz? Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde sonbaharda sağlıklı kalabilmek için beslenmede nelere dikkat edilmesi gerektiğini açıklıyor.

Bilim insanları gezegen araştırmalarında elektronik, haberleşme ve bilgisayar teknolojilerini yoğun olarak kullanıyor. Bu teknolojilerin gelişmesiyle birlikte 1971 yılında Mariner 9, Mars’ın yörüngesine girmeyi başaran ilk uzay aracı oldu. Mariner 9’dan sonra Mars 2 ve Mars 3 araçları da Mars’ın yörüngesine girmeyi başardı. Peki geçmişten günümüze hangi araçlar Mars’ın yüzeyine indi? Bu uzay araçları Mars’ta neler keşfetti? Mars’a istediğimiz zaman uzay aracı gönderebilir miyiz? Prof. Dr. Levent Kurnaz, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde bu soruları cevaplıyor. Bilim Genç sesli yayınlarını SoundCloud, Spotify, Google ve Apple podcast kanallarımız üzerinden dinleyebilir ve kanallarımızı takip ederek güncel içeriklerimizden anında haberdar olabilirsiniz.

Probiyotikler bağırsaklarımızda yaşayan, sağlık için yararlı, “dost” bakterilerdir. Sağlıklı bir insanın bağırsak florasında yararlı ve zararlı olan bakteriler dengededir. Ancak bazı durumlarda, örneğin bazı hastalıklar sonucu, antibiyotik kullandıktan sonra ya da yetersiz ve dengesiz beslenme nedeniyle bağırsak florasındaki bu denge bozulabilir. Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde probiyotiklerin temel özelliklerini ve sağlık üzerindeki olumlu etkilerini anlatıyor. Bilim Genç sesli yayınlarını SoundCloud, Spotify, Google ve Apple podcast kanallarımız üzerinden dinleyebilir ve kanallarımızı takip ederek güncel içeriklerimizden anında haberdar olabilirsiniz.

Dr. Levent Kurnaz, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde manyetik alanın yaşanabilir gezegenler için neden önemli olduğunu anlatıyor.

Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde melatonin, triptofan, magnezyum ve protein gibi içeriklerinden dolayı uyku üzerinde olumlu etkileri olabileceği düşünülen besinlerden bahsediyor.

Uzay asansörü ile bir insanı yeryüzünden uzaya taşıyabilirsiniz. Peki maliyeti de göz önünde bulundurulduğunda günümüz teknolojisiyle uzay asansörünü inşa etmek mümkün mü? Prof. Dr. Levent Kurnaz, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde bu soruyu cevaplıyor.

Mutfak evlerimizin kalbi. Sağlıklı beslenmenin ilk durağı, sağlıklı yiyeceklerin hazırlandığı bir mutfaktan geçiyor. Sağlıklı bir mutfak aynı zamanda kilo kontrolünde de oldukça önemli bir role sahip. Peki, mutfaklarımızı nasıl daha sağlıklı hâle getirebiliriz? Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde bu sorunun cevabı için basit önerilerde bulunuyor.

Küresel ısınmaya sebep olan iklim değişikliği, kutuplardaki havanın ve buzulların altındaki deniz suyunun sıcaklığının artmasına yol açıyor. Peki bu durum yeryüzündeki çölleşmeyi nasıl etkiliyor? Yeryüzündeki çöller çoğunlukla Kuzey Yarım Küre’nin ve Güney Yarım Küre’nin 30 derece enlemi civarında ve denizlerden uzakta yer alır. Peki çöller nasıl oluşur? İklim değişikliği çölleri nasıl etkiliyor? Gelecekte çöller yaygınlaşacak mı? Prof. Dr. Levent Kurnaz, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde bu soruları cevaplıyor.

Duyduğunuz, okuduğunuz veya arkadaşınızın yaptığı bir diyeti kendi bedeninize, metabolizmanıza ve yaşam tarzınıza uygun olup olmadığına bakmaksızın deniyor musunuz? Hızlı kilo veriyor ancak verdiğiniz kiloları aynı hızda geri mi alıyorsunuz? Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde yoyo sendromunun nedenlerini, neden zararlı olduğunu ve önlemek için neler yapabileceğimizi anlatıyor. Bilim Genç sesli yayınlarını SoundCloud, Spotify, Google ve Apple podcast kanallarımız üzerinden dinleyebilir ve kanallarımızı takip ederek güncel içeriklerimizden anında haberdar olabilirsiniz.

Tüm evrene dağılmış bir arka alan ışıması olduğunu ve bu ışımanın Büyük Patlama hipotezini destekleyen en önemli bulgulardan biri olduğunu biliyor muydunuz? Bugün gözlemlediğimiz evrenin 13,7 milyar yıl önce meydana gelen Büyük Patlama’nın sonucunda oluştuğu düşünülüyor. Bu hipotezi destekleyen en önemli kanıtlardan biri de kozmik arka alan ışımasının varlığı. Büyük Patlama’dan arta kalan bu ışık, tüm evreni neredeyse homojen bir biçimde dolduruyor. Işık tayfının mikrodalga bölgesinde kalan bu ışımayı doğrudan göremiyoruz. Zaman ilerledikçe giderek soğuyan arka alan ışımasının sıcaklığı günümüzde 2,7 K’e kadar düşmüş durumda. Peki kozmik arka alan ışıması nasıl keşfedildi? Bu ışıma neden Büyük Patlama’yı destekleyen en önemli verilerden biri olarak görülüyor? Prof. Dr. Levent Kurnaz, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde bu soruları cevaplıyor.

Salgın hastalıkların önlenmesinde kullanılan aşılar toplum sağlığı için neden önemli?

Uğultu, çan sesi ya da fısıltı şeklinde duyulabilen bu sesler kimi zaman tek kimi zaman da her iki kulaktan kaynaklanıyormuş gibi hissedilebilir. Duyulan sesin düzeyi bazen sabit, bazen kesintili, bazen de değişkendir yani artıp azalabilir. Peki kulağımız neden çınlar?

D vitamini, iskelet ve kas sistemimizin gelişimi ve işlevlerini sağlıklı bir şekilde devam ettirebilmesi için gerekli bir vitamin. Bu nedenle insan sağlığı için hayli önemli ve eksikliği ciddi sağlık sorunlarına neden olabiliyor. Dünyada 1 milyara yakın kişide D vitamini eksikliği olduğu tahmin ediliyor. Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde D vitamininin sağlığımız için neden önemli olduğunu anlatıyor.

Sanayi Devrimi ile başlayan fosil yakıtların kullanımı, 1880 yılından bu yana Dünya’nın ortalama yüzey sıcaklığının 1 oC’den fazla artmasına neden oldu. Bu durum ise Dünya genelinde sel ve kuraklık gibi doğal afetlerin daha sık görülmesine, buzullarının erimesine, bitki ve hayvanların yaşam ortamlarının farklılaşmasına neden oluyor. Peki, fosil yakıtların kullanımı ilk nasıl başladı? Fosil yakıtların kullanımındaki artış küresel ısınmayı nasıl etkiliyor? Ülkemiz küresel ısınmadan nasıl etkileniyor? Küresel ısınmanın olumsuz etkilerine karşı ne yapabiliriz? Prof. Dr. Levent Kurnaz, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde bu soruları cevaplıyor.

Heyecanlandığımızda ya da kaygılandığımızda beynimizdeki amigdala bölgesi, tıpkı bir tehlike ile karşılaştığımızdakine benzer şekilde, stres-heyecan sistemi olarak da bilinen sempatik sinir sistemini etkinleştirir ve adrenalin salgılamaya başlar.

Sıcak su gerçekten de bazı durumlarda soğuk sudan daha hızlı donabilir. Yüzyıllar önce Aristo, Bacon ve Descartes tarafından gözlemlenen bu durum 1963’te Tanzanya’da yaşayan Erasto Mpemba isimli öğrenci sayesinde bilim dünyasında tekrar tartışma konusu olmuştu. Bu durum, dondurma yapmak için hazırladığı sıcak süt karışımını sınıf arkadaşının hazırladığı daha soğuk karışımla birlikte buzdolabına koyduğunda, sıcak sütün soğuk sütten daha hızlı donduğuna dikkat eden Erasto Mpemba’ya ithafen “Mpemba etkisi” olarak adlandırılıyor.

Bazen sosyal medya, bazen ailemiz bazen de yakın arkadaşlarımız bizlere ne yememiz, ne yemememiz ve nasıl görünmemiz gerektiği konusunda katı kurallar dayatabiliyor. Bu durum besinleri “iyi-kötü”, “sağlıklı-sağlıksız” gibi keskin çizgilerle ayırıp sınıflandırmamız gerektiğine dair hatalı düşünce kalıpları oluşturmamıza yol açabiliyor. Sezgisel beslenmeyle ise eski beslenme alışkanlıklarının bırakılması, besin ve beslenmeye dair yanlış inanışların yıkılması ve insanın sezgisel yeme içgüdülerinin ortaya çıkarılması amaçlanıyor. Beslenme ve Diyet Uzmanı Fatma Gönen, Bilim Genç sesli yayınının yeni bölümünde sezgisel beslenme yaklaşımını, bu yaklaşımın temel ilkelerini ve kimler için uygun olup olmadığını anlatıyor. Bilim Genç sesli yayınlarını SoundCloud, Spotify, Google ve Apple podcast kanallarımız üzerinden dinleyebilir ve kanallarımızı takip ederek güncel içeriklerimizden anında haberdar olabilirsiniz.

Elektrik telleriyle taşınan yüksek akım hem insanlar hem de hayvanlar için hayli tehlikelidir. Teldeki akımın tamamının ya da bir kısmının canlının vücudundan geçmesi yani elektrik çarpması ölüme kadar varan sonuçlara neden olabilir. Peki, elektrik tellerine konan kuşlar bu durumdan neden zarar görmüyor?